Karma Test 17
Karma Test 17
Rusların Karadeniz'e inmelerini engelleyen ve Malazgirt Savaşı'nda Büyük Selçuklu tarafına geçerek savaşın kazanılmasında etkili olan Türk topluluğu hangisidir?
Bu testteki tüm sorular ve cevapları (25 soru)
1. Rusların Karadeniz'e inmelerini engelleyen ve Malazgirt Savaşı'nda Büyük Selçuklu tarafına geçerek savaşın kazanılmasında etkili olan Türk topluluğu hangisidir?
- A) Türgişler
- B) Kırgızlar
- C) Kumanlar
- D) Peçenekler ✓
Peçenekler, hem Rusları durdurmuş hem de Malazgirt Savaşı'nda önemli rol oynamışlardır. Karadeniz'e inmeye çalışan Rusları engellemişlerdir. 1071 Malazgirt Savaşı'nda Bizans ordusundan ayrılarak Selçuklu tarafına geçmişlerdir. Bu davranışları, savaşın kazanılmasında kritik bir rol oynamıştır. Peçenekler, 10-11. yüzyıllarda Karadeniz'in kuzeyinde önemli bir güç olmuşlardır.
2. Dede Korkut Hikayeleri ve Igor Destanı'na konu olan Türk devleti hangisidir?
- A) Kumanlar ✓
- B) Türgişler
- C) Peçenekler
- D) Kırgızlar
Kumanlar, bu edebi eserlere konu olmuşlardır. Dede Korkut Hikayeleri ve Igor Destanı'nda yer almışlardır. Bu eserler, Kumanların kültürel ve tarihsel önemini gösterir. Türk edebiyatının önemli eserlerinde yer alan ilk Türk topluluklarındandır. Kumanlar, 11-13. yüzyıllar arasında Avrupa'da önemli bir güç olmuşlardır.
3. Balkanların Slavlaşmasını geciktiren, Romen Devleti'nin kurulmasında etkili olan ve Orta Asya'dan Avrupa'ya göçleri sonlandıran Türk devleti hangisidir?
- A) Kırgızlar
- B) Kumanlar ✓
- C) Peçenekler
- D) Türgişler
Kumanlar, Avrupa tarihinde önemli rol oynamışlardır. Balkanların Slavlaşmasını geciktirmiş ve Romen Devleti'nin kurulmasında etkili olmuşlardır. Orta Asya'dan Avrupa'ya göçleri sonlandıran son Türk topluluğudur. 11-13. yüzyıllar arasında Avrupa'da önemli bir güç olmuşlardır. Kumanlar, Doğu Avrupa'nın siyasi ve kültürel yapısını şekillendirmişlerdir.
4. Orta Asya'nın Araplaşmasını engelleyen ve Uygurlardan sonra yerleşik hayata geçen ilk Türk devleti hangisidir?
- A) Peçenekler
- B) Kumanlar
- C) Türgişler ✓
- D) Kırgızlar
Türgişler, hem Araplaşmayı engellemiş hem de yerleşik hayata geçmişlerdir. Uygurlardan sonra yerleşik hayata geçen ilk Türk devletidir. 7-8. yüzyıllarda Orta Asya'da Arapların ilerlemesini durdurmuşlardır. Bu mücadele, Orta Asya'nın Araplaşmasını engellemiştir. Türgişler, Orta Asya Türk tarihinin önemli devletlerinden biridir.
5. Baga Tarkan tarafından para bastıran ve Bolçu Savaşı ile Göktürklere yenilen Türk devleti hangisidir?
- A) Türgişler ✓
- B) Kırgızlar
- C) Kumanlar
- D) Peçenekler
Türgişler, para basan ilk Türk devletlerinden biridir. Baga Tarkan tarafından para bastırılmıştır. Bolçu Savaşı'nda Göktürklere yenilmişlerdir. Para basma geleneği, Türgişlerin ekonomik gelişmişliğini gösterir. Türgişler, Türk tarihinde para basan ilk devletlerden biridir.
6. Dünyanın en uzun destanı olan Manas Destanı'nı ve Yenisey Yazıtları'nı oluşturan Türk devleti hangisidir?
- A) Kumanlar
- B) Peçenekler
- C) Türgişler
- D) Kırgızlar ✓
Kırgızlar, Manas Destanı gibi önemli bir eser bırakmışlardır. Dünyanın en uzun destanı olan Manas Destanı'na sahiptirler. Yenisey Yazıtları da Kırgızlara aittir. Bu eserler, Kırgız kültürünün zenginliğini gösterir. Manas Destanı, dünya edebiyatının en uzun destanı olarak kabul edilir.
7. Cengiz Han'a itaat eden ilk Türk topluluğu hangisidir?
- A) Karluklar
- B) Türgişler
- C) Kırgızlar ✓
- D) Kumanlar
Kırgızlar, Cengiz Han'a itaat eden ilk Türk topluluğudur. Moğol hâkimiyetini kabul eden ilk Türk topluluğudur. 13. yüzyılda Cengiz Han'ın ordusuna katılmışlardır. Bu durum, Moğol-Türk ilişkilerinin başlangıcını simgeler. Kırgızlar, Moğol İmparatorluğu'nun kuruluşunda önemli rol oynamışlardır.
8. Uygur ve Karahanlıların kuruluşunda etkili olan ve İslamiyet'i kabul eden ilk Türk topluluğu hangisidir?
- A) Karluklar ✓
- B) Kırgızlar
- C) Türgişler
- D) Kumanlar
Karluklar, İslamiyet'i kabul eden ilk Türk topluluğudur. Uygur ve Karahanlıların kuruluşunda etkili olmuşlardır. 8. yüzyılda İslamiyet'i benimseyen ilk Türk boyudur. Türk-İslam tarihinin başlamasında önemli rol oynamışlardır. Karluklar, Orta Asya'nın İslamlaşmasında öncü rol oynamışlardır.
9. Cengiz Han'ın hakimiyetini kabul eden ilk Müslüman Türk boyu kimlerdir?
- A) Kırgızlar
- B) Kumanlar
- C) Türgişler
- D) Karluklar ✓
Karluklar, hem Müslüman hem de Cengiz Han'a itaat eden ilk topluluktur. İlk Müslüman Türk boyu olarak Cengiz Han'ın hakimiyetini kabul etmişlerdir. 13. yüzyılda Moğol hâkimiyetini kabul eden ilk Müslüman Türk topluluğudur. Bu durum, Moğol-Türk-İslam ilişkilerinin karmaşık yapısını gösterir. Karluklar, hem İslam hem de Moğol kültürü arasında köprü görevi görmüşlerdir.
10. İpek Yolu hakimiyeti için Bizans, Göktürk ve Sasanilerle mücadele eden, Göktürk ve Sasani iş birliği sonucu yıkılan Türk devleti hangisidir?
- A) Akhunlar ✓
- B) Kumanlar
- C) Türgişler
- D) Kırgızlar
Akhunlar, İpek Yolu için mücadele etmişlerdir. Göktürk ve Sasani iş birliği sonucu yıkılmışlardır. Bizans, Göktürk ve Sasanilerle İpek Yolu hakimiyeti için savaşmışlardır. 5-6. yüzyıllarda Orta Asya'da önemli bir güç olmuşlardır. Akhunlar, İpek Yolu ticaretinin kontrolü için büyük mücadeleler vermişlerdir.
11. Dede Korkut Hikayeleri kime aittir?
- A) Kumanlar
- B) Oğuzlar ✓
- C) Türgişler
- D) Kırgızlar
Dede Korkut Hikayeleri, Oğuz Türklerine aittir. Türk edebiyatının önemli eserlerinden biridir. Oğuzların kültürel değerlerini ve yaşam tarzını yansıtır. Anadolu'ya göç eden Oğuz Türklerinin destanlarıdır. Dede Korkut Hikayeleri, Türk destan geleneğinin en önemli örneklerindendir.
12. Oğuş ne demektir?
- A) Boy
- B) Oymak
- C) Devlet
- D) Aile ✓
Oğuş, Türk toplumunda aile birimini ifade eder. Türk sosyal yapısının en küçük birimidir. Oymak, boy ve devlet yapısının temelini oluşturur. Türk toplumunun hiyerarşik yapısında en alt seviyeyi temsil eder. Oğuş, Türk toplum yapısının temel taşlarından biridir.
13. İslamiyet öncesi Türk Devletlerinde sosyal sınıflaşma ve kölelik anlayışının olmamasının temel nedeni nedir?
- A) Dini inançlar
- B) Ekonomik yapı
- C) Göçebe hayat tarzı ✓
- D) Siyasi sistem
Göçebe yaşam, sınıf ayrımını engellemiştir. Sosyal sınıflaşma ve kölelik anlayışının olmamasının temel nedenidir. Göçebe toplumlarda herkes eşit statüde yaşamıştır. Bu durum, Türk toplumunun demokratik yapısını güçlendirmiştir. Göçebe hayat tarzı, Türk toplumunun eşitlikçi karakterini şekillendirmiştir.
14. Boyun başındaki idareciye ne ad verilir?
- A) Şad
- B) Yabgu
- C) Bey ✓
- D) Kağan
Bey, Türk toplumunda boy lideridir. Boyun başındaki idareciye verilen isimdir. Türk toplum yapısında önemli bir yere sahiptir. Beyler, boyların yönetiminden ve savunmasından sorumludur. Beylik sistemi, Türk devlet yapısının temelini oluşturmuştur.
15. Dünyanın en eski düğümlü halısı olarak kabul edilen Pazırık Halısı hangi devlete aittir?
- A) Asya Hun Devleti'ne ✓
- B) Göktürk Devleti'ne
- C) Uygur Devleti'ne
- D) Avrupa Hun Devleti'ne
Dünyanın en eski halısı olarak kabul edilen Pazırık Halısı, Sibirya'da Altay dağları eteklerindeki Pazırık kurganından çıkarılmıştır ve genellikle Asya Hun Devleti'ne ait kabul edilir. Kazakistan'daki Esik kurganından çıkarılan 'Altın Elbiseli Adam' ise İskitlere (Sakalara) aittir.
16. İlk Türk Devletleri'nde kullanılan en önemli müzik aleti hangisidir?
- A) Zurna
- B) Davul
- C) Kopuz ✓
- D) Ney
Kopuz, Türk müziğinin temel enstrümanıdır. İlk Türk Devletleri'nde kullanılan en önemli müzik aletidir. Türk halk müziğinin ve destan anlatımının vazgeçilmez enstrümanıdır. Günümüzde bağlama ve saz gibi enstrümanların atasıdır. Kopuz, Türk kültürünün müzik alanındaki en önemli sembollerindendir.
17. İlk Türk Devletlerinde "tavanç" ve "keneşçi" ne demektir?
- A) Danışman ✓
- B) Vezir
- C) Hükümdar
- D) Komutan
Bu terimler, devlet yönetiminde danışman anlamına gelir. Tavanç ve keneşçi, hükümdara danışmanlık yapan görevlilerdir. Türk devlet yönetiminde danışma meclisinin üyeleridir. Bu görevliler, devlet işlerinde hükümdara yardımcı olmuşlardır. Tavanç ve keneşçi, Türk devlet teşkilatının önemli unsurlarındandır.
18. Orta Asya Türk devletlerinde şölenlerde söylenen ve sözlü edebiyatın örneği olan tür hangisidir?
- A) Destan
- B) Sav
- C) Sagu
- D) Koşuk ✓
Koşuk, Türk sözlü edebiyatının önemli bir türüdür. Şölenlerde söylenen şiir türüdür. Eğlence ve kutlama amaçlı söylenen şiirlerdir. Türk edebiyatının en eski türlerinden biridir. Koşuk, Türk kültürünün eğlence ve sanat anlayışını yansıtır.
19. İlk Türk devletlerinde sözlü edebiyat içinde değerlendirilen ve cenaze törenlerinde söylenen edebiyat türü nedir?
- A) Destan
- B) Koşuk
- C) Sav
- D) Sagu ✓
Sagu, ölüm ve yas konulu şiirlerdir. Cenaze törenlerinde söylenen edebiyat türüdür. Türk sözlü edebiyatının önemli bir türüdür. Ölen kişinin kahramanlıklarını ve erdemlerini anlatan şiirlerdir. Sagu, Türk toplumunun ölüm ve yas kültürünü yansıtır.
20. Kırgızların mezar taşlarına yazdıkları yazılara verilen ad nedir?
- A) Sine-Uşi Yazıtları
- B) Yenisey Kitabeleri ✓
- C) Karabalgasun Yazıtları
- D) Orhun Kitabeleri
Yenisey Kitabeleri, Kırgızların yazılı eserleridir. Mezar taşlarına yazdıkları yazılardır. Yenisey Nehri çevresinde bulunan bu yazıtlar, Kırgız kültürünü yansıtır. Türk yazılı kültürünün önemli belgelerindendir. Yenisey Kitabeleri, Türk dil ve kültür araştırmaları için önemli kaynaklardır.
21. Orhun Kitabeleri ilk kim tarafından okunmuştur?
- A) Vilhelm Radloff
- B) Wilhelm Thomsen ✓
- C) Jean-Paul Roux
- D) René Grousset
Wilhelm Thomsen, Orhun yazısını çözen ilk bilim insanıdır. 1893 yılında Orhun Kitabeleri'ni okumuştur. Danimarkalı dilbilimci ve Türkologdur. Orhun alfabesinin çözülmesi, Türk tarih ve edebiyat araştırmalarında çığır açmıştır. Thomsen'in çalışmaları, Türkoloji biliminin temellerini atmıştır.
22. Türklerin 12 Hayvanlı Takvimi oluşturmaları hangi alanda ilerlediklerini gösterir?
- A) Tıp
- B) Matematik
- C) Mimari
- D) Astronomi ✓
12 Hayvanlı Takvim, Türklerin astronomi bilgisini gösterir. Astronomi alanında ilerlediklerinin göstergesidir. Her yıl bir hayvan adıyla anılan bu takvim, Türklerin bilimsel gelişmişliğini gösterir. Bu takvim, günümüzde hala bazı Türk toplulukları tarafından kullanılmaktadır. 12 Hayvanlı Takvim, Türklerin zaman kavramı ve astronomi bilgisinin önemli bir göstergesidir.
23. İlk Türk devletlerinin İslamiyet'i benimsemelerinde hangi inanış etkili olmuştur?
- A) Şamanizm
- B) Göktanrı inancı ✓
- C) Maniheizm
- D) Budizm
Göktanrı inancı, İslamiyet'e geçişi kolaylaştırmıştır. Tek tanrı inancı benzerliği nedeniyle etkili olmuştur. Türklerin İslamiyet'i benimsemesinde önemli bir rol oynamıştır. Göktanrı inancı, İslamiyet'teki Allah kavramıyla benzerlik gösterir. Bu inanç benzerliği, Türklerin İslamlaşma sürecini hızlandırmıştır.
24. İlk Türk devletlerinde ölülerle birlikte kılıç ve atın gömülmesi neyin göstergesidir?
- A) Ahiret İnancının ✓
- B) Dini Törenlerin
- C) Savaşçılığın
- D) Zenginliğin
Bu uygulama, ölümden sonraki yaşama inancını gösterir. Ahiret inancının göstergesidir. Ölülerle birlikte kılıç ve atın gömülmesi, öbür dünyada kullanılacağına inanılmasındandır. Bu inanç, Türklerin dini düşüncesini yansıtır. Bu uygulama, Türklerin ölüm sonrası yaşama olan inancını gösterir.
25. İlk Türk devletlerinde mezarlara verilen isim nedir?
- A) Anıt
- B) Kurgan ✓
- C) Mezar
- D) Türbe
Kurgan, Türk mezar yapılarıdır. İlk Türk devletlerinde mezarlara verilen isimdir. Tümülüs şeklindeki mezar yapılarıdır. Kurganlarda ölülerle birlikte değerli eşyalar ve atlar gömülmüştür. Kurgan, Türk mezar kültürünün en önemli örneklerindendir.