Atatürk İlkeleri 3

1. Uluslararası alandaki ilişkileri daha uyumlu ve kolay hâle getirmek maksadıyla gerçekleştirilen yenilik aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Medeni Kanun
• B) Saltanatın kaldırılması
• C) Miladi Takvim ve Ölçülerin kabulü ✓
• D) Tevhid-i Tedrisat

Takvim ve ölçü değişiklikleri, Batı dünyasıyla ticari ilişkileri kolaylaştırmak için yapılmıştır.

2. I. Ulus egemenliği II. Demokrasi III. Seçme ve seçilme hakkı Verilen bu kavramlardan hangisi veya hangileri Cumhuriyetçilik ilkesini tamamlayan unsurlar arasında yer almaktadır?

• A) Yalnız II
• B) I ve III
• C) I ve II
• D) I, II ve III ✓

Halkın kendi kendini yönetmesi anlamına gelen Cumhuriyet'in olmazsa olmazları halk egemenliği, halkın fikirlerini rahatça söyleyecek bir ortamın yaratılması (demokrasi) ve devlet yöneticilerin halk tarafından seçme ve seçilmesidir.

3. Yeni harfleri öğretmek ve okuryazarlığı artırmak için Millet Mekteplerinin faaliyete geçirilmesi, doğrudan hangi Atatürk ilkesinin bir gereğidir?

• A) Devletçilik
• B) Laiklik
• C) Halkçılık ✓
• D) Cumhuriyetçilik

Halka okuma yazma öğreterek eğitimi tabana yaydığı için Halkçılık ilkesiyle ilgilidir.

4. Mustafa Kemal Atatürk'ün 'Türk milleti zekidir, Türk milleti çalışkandır' ifadesi, temelde hangi ilkenin önemine işaret etmektedir?

• A) Milliyetçilik ✓
• B) Laiklik
• C) Devletçilik
• D) Halkçılık

Milli gururu ve millete olan güveni ifade ettiği için Milliyetçilik ilkesiyle ilgilidir.

5. Gazi Mustafa Kemal'in, "Medeniyet yolunda başarı yenileşmeye bağlıdır... Hayat ve yaşayışa egemen olan kuralların zaman ile değişme, gelişme ve yenilenmesi zorundadır." şeklindeki değerlendirmesi, aşağıdaki ilkelerden hangisiyle doğrudan bağlantılıdır?

• A) Halkçılık
• B) Devletçilik
• C) Laiklik
• D) İnkılapçılık ✓

Atatürk, Türk toplumu için çağın gereklerine uygun kurumlar tesis etmeyi hedeflemiştir. Bu nedenle toplumda geçerliliğini yitiren her türlü sosyal, ekonomik, hukuki, eğitim, siyasi kurum ve yapıları kaldırarak çağa uygun kurumların yerleştirilmesi gerektiğini ve yenileşmenin kaçınılmaz olduğunu sorudaki sözlerle ifade etmiştir. Atatürk'ün bu sözleri "İnkılapçılık" ilkesi ile ilişkilidir.

6. Toplumda yerli malı kullanımını özendiren ve millî ekonomiyi destekleyen Atatürk ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Halkçılık
• B) Milliyetçilik ✓
• C) Laiklik
• D) Cumhuriyetçilik

Ekonomik bağımsızlığı ve yerli üretimi desteklemek Milliyetçilik ilkesidir.

7. Toplumsal alanda gerçekleştirilen Kılık Kıyafet Kanunu, temel olarak hangi Atatürk ilkeleriyle doğrudan ilişkilidir?

• A) Cumhuriyetçilik
• B) Milliyetçilik
• C) Laiklik ve Halkçılık ✓
• D) Devletçilik

Dini kıyafetlerin sınırlandırılması Laiklik, kıyafet birliğiyle eşitliğin sağlanması Halkçılık ilkesidir.

8. I. Egemenliğin ulusta olmasını öngörür. II. Din ve vicdan özgürlüğünü savunur. III. Seçme ve seçilme hakkını tüm vatandaşlarına tanır. Verilen bu maddelerden hangileri Cumhuriyetçilik ilkesinin temel özellikleri içinde sayılamaz?

• A) I ve III
• B) Yalnız II ✓
• C) I ve II
• D) Yalnız I

Cumhuriyetçilik ilkesine göre egemenlik ulusa verilmiştir. Halk ise egemenliğini seçme ve seçilme hakkı ile yerine getirmiştir. Din ve vicdan özgürlüğü ise laiklik ilkesinin bir özelliğidir.

9. Atatürk'ün "Bugüne kadar sağladığımız zaferler, bize ancak ilerleme ve uygarlık yolunu açmıştır... Bize ve çocuklarımıza düşen görev, bu yol üzerinde duraksamadan ilerlemektir." sözü, onun hangi ilkesinin dinamik yapısını yansıtmaktadır?

• A) Halkçılık
• B) Milliyetçilik
• C) Devletçilik
• D) İnkılapçılık ✓

Mustafa Kemal Atatürk ilerleme ve uygarlık yolunda çalışmaya devam edilmesi gerektiğini söylemiştir. Bu yol üzerinde de durmadan yenilikler yapılarak çağdaş ve müreffeh bir devlet ve toplum oluşturmaya çalışmıştır. O yüzden sürekli ilerleme ve çağdaşlaşma Atatürk'ün İnkılapçılık ilkesi ile ilişkilidir.

10. İlerleyen yıllarda açılacak olan Köy Enstitüleri'ne altyapı ve temel oluşturan eğitim faaliyeti (kurslar) hangisidir?

• A) Millet Mektepleri
• B) Halkevleri
• C) Köy Eğitmenleri Kursları ✓
• D) Darülfünun

Köy Eğitmenleri Kursları, Köy Enstitüleri'nin öncüsüdür.

11. Türkiye'de uluslararası (Latin) rakamların kullanılmaya başlanmasındaki temel hedef aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Okumayı zorlaştırmak
• B) Geçmişle bağı koparmak
• C) Dini değiştirmek
• D) Ticari işlemlerde kolaylık ve Batı ile uyum sağlamak ✓

Uluslararası rakamların kabulü, ticari işlemlerde Batı ile uyumu sağlamıştır.

12. Eğitim sistemindeki ikiliği sona erdiren medreselerin kapatılması kararı, en çok hangi iki Atatürk ilkesiyle bağdaşmaktadır?

• A) Devletçilik ve İnkılapçılık
• B) Laiklik ve Halkçılık ✓
• C) Cumhuriyetçilik ve Milliyetçilik
• D) Laiklik ve Milliyetçilik

Eğitimin laikleşmesi (Laiklik) ve fırsat eşitliği (Halkçılık) sağlandığı için bu iki ilkeyle ilgilidir.

13. Gazi Mustafa Kemal'in 'Benim manevi mirasım ilim ve akıldır' şeklinde dile getirdiği düşüncesi, aşağıdaki ilkelerden hangisinin özünü oluşturur?

• A) Akılcılık ve Bilimsellik ✓
• B) Dogmatiklik
• C) Devletçilik
• D) Gelenekçilik

Akıl ve bilimi rehber edinmek Laiklik ve İnkılapçılık ilkelerinin özüdür.

14. Atatürk'ün "Ekonomi politikamızın önemli amaçlarından biri toplumun genel faydasını doğrudan doğruya ilgilendirecek kuruluşlar ile ekonomik alandaki teşebbüsleri... devletin satın almasıdır." ifadeleri doğrultusunda, tam bağımsız bir ekonomi için hangi ilkenin uygulanması mecburiyet olmuştur?

• A) Halkçılık
• B) Milliyetçilik
• C) Devletçilik ✓
• D) İnkılapçılık

Devletçilik, Türkiye'de Atatürk tarafından uygulamaya konulan, ekonomik kalkınmada izlenecek yolu ve yöntemleri belirleyen bir ilkedir. Bu ilkenin temel amacı; Türk milletinin refah düzeyini yükselterek çağdaş uygarlık seviyesine ulaştırmak ve güçlü bir ekonomiye sahip olmasını sağlamaktır. Atatürk'ün devletçilik anlayışı, kişisel çalışma ve üretimi temel almıştır. Bununla birlikte Türkiye'nin en kısa zamanda kalkınması için özellikle ekonomik alanda bireylerin yapamayacağı büyük yatırımları, devletin yapması temeline dayanmıştır.

15. İzmir İktisat Kongresi'nde kabul edilen Misak-ı İktisadi (Millî Ekonomi Andı) kararları, öncelikli olarak hangi Atatürk ilkeleriyle örtüşmektedir?

• A) Sadece Devletçilik
• B) Laiklik ve İnkılapçılık
• C) Cumhuriyetçilik
• D) Milliyetçilik ve Devletçilik ✓

Ekonomik bağımsızlığı hedeflediği için Milliyetçilik, kalkınmayı hedeflediği için Devletçilik ile ilgilidir.

16. Sürekli gelişimi ve değişimi öngörerek statükoculuğu reddeden, doğası gereği en dinamik Atatürk ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Devletçilik
• B) İnkılapçılık ✓
• C) Halkçılık
• D) Milliyetçilik

İnkılapçılık, sürekli yenilenmeyi ve gelişmeyi hedeflediği için dinamik bir yapıdadır.

17. Seçeneklerde yer alan devrim hareketlerinden hangisi, laiklik ilkesi kapsamında hayata geçirilen düzenlemeler arasında yer almaz?

• A) Kılık - Kıyafet Kanunu'nun kabul edilmesi
• B) Halifeliğin kaldırılması
• C) Şeriye ve Evkâf Vekâletinin kaldırılması
• D) Kabotaj Kanunu'nun kabul edilmesi ✓

Yeni Türk Devleti laiklik ilkesi doğrultusunda; milletvekili yemininden "Vallahi" kelimesini çıkartmış, Şeriye ve Evkâf Vekâletine son vererek din işleri ile devlet işlerini birbirinden ayrılmıştır. Kılık Kıyafet Kanunu'nda değişiklikler yapılmış ve ayrıca halifelik kaldırılmıştır. 1926 yılında Kabotaj Kanunu'nun çıkarılması ile limanlardaki yük ve yolcu taşıma hakkı Türk şirketlere verilmiştir. Bu kanun Atatürk'ün "milliyetçilik" ilkesi ile ilişkilidir.

18. Atatürk, "Yeni Türkiye Devleti'nde saltanat, milletindir." ifadesini kullanarak temelde hangi siyasi kavramın ehemmiyetini dile getirmiştir?

• A) Millî ekonomi
• B) Misakımillî
• C) Ulusal bağımsızlık
• D) Ulusal egemenlik ✓

Mustafa Kemal Atatürk Cumhuriyet'in ilan edilmesiyle beraber söylediği bu sözle bundan sonra devleti yönetenlerin sadece milletin karar vereceği kişiler olacağına vurgu yapmıştır. Bu da ulusal (milli) egemenlik kavramı ile ilişkilidir.

19. Seçimlerin serbest bırakılması ve oy kullanma (seçmen) yaşının aşağı çekilmesi gibi demokratik adımlar, öncelikle hangi ilke ile alakalıdır?

• A) Cumhuriyetçilik ✓
• B) Laiklik
• C) Devletçilik
• D) Milliyetçilik

Halkın yönetime katılımını ilgilendiren seçim düzenlemeleri Cumhuriyetçilik ilkesidir.

20. Atatürk'ün "Bugünkü hükümetimiz, devlet teşkilatımız, doğrudan doğruya milletin kendi kendine, kendiliğinden yaptığı bir devlet teşkilatı ve hükümetidir." açıklaması; I. cumhuriyetçilik, II. laiklik, III. devletçilik ilkelerinden hangisi veya hangileriyle doğrudan bağlantılıdır?

• A) Yalnız I ✓
• B) I ve II
• C) Yalnız II
• D) I ve III

Mustafa Kemal Atatürk hükümet üyelerini (başbakan veya bakanları, milletvekillerini) doğrudan doğruya milletin seçtiğini söylemiştir. Bu da cumhuriyetçilik ilkesi ile doğrudan bağlantılıdır.

21. Yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nin ekonomi alanında mecburi olarak devletçilik modeline geçiş yapmasında, 1929 yılında patlak veren hangi küresel olay etkili olmuştur?

• A) İtalya'nın Habeşistan'ı işgal etmesi
• B) Mihver ve Müttefik bloklarının kurulması
• C) Hitler'in Almanya'da seçimleri kazanması
• D) 1929 Dünya Ekonomik Krizi'nin başlaması ✓

1929 Dünya Ekonomik Krizi (Büyük Buhran / Kara Perşembe), özel teşebbüsün yetersiz kalmasıyla birlikte Türkiye'nin 1930'lardan itibaren Devletçilik modeline zorunlu geçiş yapmasının ana sebebidir. 💡 ÖSYM Püf Noktası (Karıştırılmaması Gereken Tarihler): • 1929 Dünya Ekonomik Krizi: Devletçilik ilkesine geçişi sağladı (I. Beş Yıllık Sanayi Planı: 1934). • 1940 Milli Korunma Kanunu: II. Dünya Savaşı ekonomik şartları nedeniyle çıkarılan olağanüstü kanundur.

22. Atatürk'ün "Din bir vicdan meselesidir. Herkes vicdanın emrine uymakta serbesttir..." şeklindeki anlayışının, hukuksal ve idari olarak devletteki en net yansımasına hangi gelişme örnek teşkil eder?

• A) Soyadı Kanunu'nun uygulanması
• B) Laikliğin anayasa girmesi ✓
• C) Medreselerin kapatılması
• D) Kılık - Kıyafet Kanunu'nun çıkarılması

1937 yılında laiklik ilkesinin anayasaya girmesiyle Mustafa Kemal Atatürk'ün bu sözleri, kanuni bir güvenceye dönüşmüştür.

23. Sınıf zümre egemenliğini reddedip toplumda eşitliği ve sosyal adaleti tesis etmeyi amaçlayan Atatürk ilkesi hangisidir?

• A) Cumhuriyetçilik
• B) Laiklik
• C) Halkçılık ✓
• D) Milliyetçilik

Halkçılık, gelir dağılımında adaleti ve sosyal devlet anlayışını savunur.

24. Mustafa Kemal Atatürk'ün "Benim en büyük eserim" şeklinde nitelendirdiği ve Türk milletine emanet ettiği siyasal rejim / ilke aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Laiklik
• B) Milliyetçilik
• C) Halkçılık
• D) Cumhuriyetçilik ✓

Atatürk; 29 Ekim 1923'te Cumhuriyet'i ilan ederek devleti yönetme yetkisini halka vermiştir. Birçok konuşmasında ise Cumhuriyet için "En büyük eserim" diye bahsetmiştir.

25. Tam bağımsızlık parolasıyla ortaya konan Misak-ı Milli (Milli Ant) kararlarının ilanı, en çok hangi Atatürk ilkesinin bir dışavurumudur?

• A) Laiklik
• B) Milliyetçilik ✓
• C) Halkçılık
• D) Devletçilik

Misak-ı Milli, tam bağımsızlığı hedeflediği için Milliyetçilik ilkesinin temelidir.